Nowy-stary materiał nadzieją fotowoltaiki
9 sierpnia 2013, 09:17Ogniwa fotowoltaiczne stworzone z powszechnego na Ziemi materiału, mogą być równie wydajne jak ogniwa krzemowe, a przy tym dużo tańsze. Naukowcy dopiero zaczynają rozumieć potencjał nowego materiału, który daje nadzieję na przełom w pozyskiwaniu energii ze Słońca
Roślina naśladuje ranną mrówkę, by przyciągnąć kleptopasożytnicze muchówki
29 września 2025, 09:59Nauka odkrywa coraz więcej fascynujących tajemnic świata przyrody. Jedną z największych są interakcje pomiędzy roślinami a zwierzętami. Niedawno dowiedzieliśmy się, że rośliny słyszą zapylaczy i odpowiednio modyfikują swoje zachowanie, a następnie badacze poinformowali, że i owady reagują na dźwięki wydawane przez rośliny. Teraz Ko Mochizuki z Ogrodu Botanicznego Universytetu Tokijskiego odkrył pierwszy przypadek rośliny, która wydziela zapach naśladujący... ranną mrówkę, by przyciągnąć zapylacze.
Wiry oceaniczne jak czarne dziury
24 września 2013, 09:51Naukowcy ze Szwajcarskiego Federalnego Instytutu Technologii w Zurichu (ETH Zurich) i University of Miami doszli do wniosku, że wielkie oceaniczne wiry są matematycznymi odpowiednikami czarnych dziur. Nic, co w nie wpadnie, nie może się wydostać
Najstarszy stos kremacyjny Afryki. Unikatowy zabytek łowców-zbieraczy z epoki kamienia
7 stycznia 2026, 10:43Przed około 9500 laty u stóp góry Hora w północnym Malawi społeczność łowców-zbieraczy skremowała zmarłą kobietę. To najstarsza kremacja w Afryce, najstarszy na świecie stos kremacyjny zawierający szczątki dorosłej osoby oraz jedna z niewielu takich struktur wiązanych ze społecznościami łowiecko-zbierackimi. O ile bowiem znaleziono znacznie starsze szczątki skremowanych ludzi, pochodzące nawet sprzed 40 000 lat, to pierwsze stosy kremacyjne – struktury zbudowane specjalnie na potrzeby pochówku ciałopalnego – pojawiają się w zapisie archeologicznym dopiero 30 000 lat później.
Dysk na milion lat
28 października 2013, 08:58Jeroen de Vries z Uniwerstytetu w Twente opracował dysk, który pozwala na przechowywanie danych przez co najmniej milion lat. Obecnie używane magnetyczne dyski twarde są w stanie przechowywać informacje przez nieco ponad dekadę.
Kazachstan przygotowuje się do reintrodukcji tygrysa
17 marca 2026, 08:12Przed kilkoma tygodniami rząd Kazachstanu wydał decyzję o powiększeniu Państwowego Rezerwatu Natury Ile-Bałchasz. Rezerwat utworzony w 2018 miał dotychczas powierzchnię 450 252 hektarów (4502 km2), a zostanie powiększony o 35 088 ha (350 km2), co pozwoli na połączenie rozdzielonych obecnie fragmentów rezerwatu. Ile-Bałchasz chroni jeden z największych ekosystemów wodno-bagiennych Azji Środkowej, deltę rzeki Ili i wybrzeże jeziora Bałchasz. Jednocześnie w regionie tylko w ubiegłym roku zasadzono 37 000 nowych drzew, a to tylko niewielka część planu zakładającego zasadzenie 2 miliardów drzew do roku 2027. Wszystko to ma służyć, między innymi, reintrodukcji tygrysa.
Grawitacja pochodzi ze splątania?
6 grudnia 2013, 10:39Upiorne działanie na odległość, takim mianem określił Albert Einstein splątanie kwantowe. W tym zadziwiającym zjawisku udział biorą co najmniej dwie cząstki, z których każda znajduje się w superpozycji, czyli przyjmuje wiele stanów jednocześnie. Żaden z nich nie jest stanem jedynym, określonym dopóty, dopóki nie dokonamy pomiaru
Klima do mieszkania — luksus czy standard?
19 maja 2026, 14:40Trzydzieści lat temu dawaliśmy sobie radę bez klimatyzacji. Jak i bez Internetu — w Polsce korzystało z niego nieco ponad 1% populacji. Dziś bez dostępu do sieci czujemy się odcięci od świata, a w coraz częstsze tropikalne noce bez klimatyzacji — odcięci od tlenu. Status klimatyzacji w mieszkaniu się zmienił. Już nie jest ona postrzegana jako dobro luksusowe, a jako standardowe wyposażenie. Zamiast pytać, „czy warto?”, trzeba więc zastanowić się „który model klimatyzatora wybrać?”.
Gęsto jak na obszarach chronionych
27 stycznia 2014, 13:03Trudno dostępne regiony górskie w północno-wschodniej części RPA są domem dla najbardziej gęstej populacji lampartów żyjącej poza rezerwatami, uważają naukowcy. Myśliwi od długiego już czasu domagają się, by rząd zezwolił im na zabijanie tamtejszych lampartów dla rozrywki
Na Słowacji odkryto rzymski fort z czasów wojen markomańskich
22 lipca 2026, 11:57W miejscowości Šurany na południowym zachodzie Słowacji archeolodzy natrafili na pozostałości rzymskiego fortu, datowanego na drugą połowę II wieku, najprawdopodobniej na okres wojen markomańskich, toczonych w latach 166–180. Odkrycia dokonano w trakcie prac poprzedzających budowę parku przemysłowego Šurany Industrial Park, a prowadzonych przez Instytut Archeologiczny Słowackiej Akademii Nauk pod kierunkiem Mateja Ruttkaya. Badania, rozpoczęte w marcu 2025 roku, objęły dotąd ponad 150 hektarów terenu.
